Nigdy nie oszczędzaj przewodnika (w Rywałdzie).

Nigdy nie oszczędzaj przewodnika (w Rywałdzie).

Sanktuarium Matki Bożej Rywałdzkiej – Pocieszycielki Strapionych znajduje się na terenie Ziemi Chełmińskiej. Ziemię tę przyłączył do swojego państwa Mieszko I i, jak myślę, wkrótce zaczęto budować kościoły i kaplice, a tutejszy lud polski stał się chrześcijański. O rozmachu akcji misyjnej Kościoła świadczy zbudowanie w Chełmnie już przed prawie 1000 lat katedry, z której zostały ruiny.

Nie wiadomo, kiedy dokładnie powstał pierwszy kościół czy kaplica w Rywałdzie, który oczywiście nazywał się inaczej. Miejscowość ta mogła nosić nazwę na przykład taką: Umiłowany Las.

Figura Matki Bożej z Dzieciątkiem Jezus, wokół której ukształtowało się sanktuarium, mogła powstać już przed ponad siedmiu wiekami. Należy ona do tak zwanych „madonn tronującyc ...

	Trzy-Krainy
	11 września 2026 12:45

Leliwa, Smoląg i Rywałd.

Leliwa, Smoląg i Rywałd.

            Dzisiejsza notka łączy się tematycznie z artykułem opublikowanym w 5 częściach jakiś czas temu, a dotyczącym zarówno Matki Bożej, jak i św. Andrzeja Boboli. Niech więc będzie to częścią wstępną dzisiejszej notki.

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część V.

„[Polacy] powinni Ją czcić jako Panią i Królową. Ona bowiem, dana przez Boga, opiekuje się nami z woli Bożej. Należy zatem Ją czcić z tej racji. Tytuł Maryi – Pani i Królowa – został użyty po raz pierwszy przez św. Efrema w IV wieku. Nie ma ważniejszej osoby ludzkiej, która by się nami opiekowała, jak właśnie Maryja, Pani i Królowa. My zaś jesteśmy Jej sługami”.

„Maryja jest Panią i Królową, (…) tutaj nazywana jest Panią Rywałdzką, choć oficjalny tytuł, wzięty z litanii loretańskiej, brzmi: ...

	Trzy-Krainy
	21 sierpnia 2026 17:29

Dawno temu na Łotwie. Część 6.

To będzie chyba zamknięcie cyklu o Łotwie, natenczas. Przypomnę zatem pierwszy tekst przeze mnie napisany w Szkole Nawigatorów, po tym, jak jesienią 2021 roku zostałem poproszony o to przez blogera @umami. Na końcu są linki do jeszcze kilku kolejnych tekstów, traktujących o Inflantach Polskich i okolicach, o sprawach dziejących się niedawno i przed wiekami.

Sierpień 2017 na łatgalskiej Dominikanie

Jeśliby ktoś miał trochę niezagospodarowanego czasu w Rydze, to można odwiedzić cmentarz św. Michała Archanioła. O nim kilka słów w tej notce:

Pan dał braci św. Franciszkowi

cmentarz św. Michała (Wikipedia)

Gdyby ktoś odwiedził kościół św. Franciszka (sv. Franciska baznica), to można go również obejść i znaleźć na zewnętrznej ścianie kościoła za prezbiterium napis w języku polskim. A obok koś ...

	Trzy-Krainy
	13 sierpnia 2026 14:17

Dawno temu na Łotwie. Część 5.

Trzy lata temu przetłumaczyłem dwie pieśni z języka łatgalskiego na język polski. Obydwie są pieśniami maryjnymi. Jedna zwłaszcza nadaje się do użytku w sanktuarium maryjnym, a druga jest pieśnią pogrzebową, ale radosną. Podzielę się tym, że obydwie już znalazły swoje miejsce w liturgii w kościele w Rywałdzie, tylko w tekście wyraz Agłona jest zamieniony na Rywałd. Jeśli jakaś grupa jedzie na pielgrzymkę również na Łotwę (a jedna już planuje), to zaśpiewawszy po polsku, np. po swojej Mszy św., pieśń "Dziewico święta...", spotka się, tak myślę, z bardziej otwartymi sercami Łotyszy.

Pieśni wędrują. Gdy Włosi w sanktuarium w Loreto, już dawno temu, usłyszeli pieśń "Czarna Madonno", trafiła do ich serc już samą melodią. Poprosili więc Polaków o przetłumaczenie. I odtąd w Loreto śpiewana je ...

	Trzy-Krainy
	12 sierpnia 2026 15:33

Dawno temu na Łotwie. Część 4.

Moja pielgrzymka piesza do Agłony w 2018 roku była już ostatnią. Poza tym odbyła się kilka miesięcy po zakończeniu peregrynacji Bożego Miłosierdzia po wszystkich diecezjach łotewskich, zwłaszcza po archidiecezji ryskiej. Przygotowania do niej trwały od lutego 2017 roku do lutego 2018 roku, sama zaś peregrynacja trwała od 4 lutego do 15 kwietnia 2018 roku, czyli prawie dwa i pół miesiąca. Z pewnością wielu katolików zapoznało się lepiej z formami oddawania czci Bożemu Miłosierdziu. Zdrowy ferment, który w pobożności wniosła ta peregrynacja, liczne katechezy, kazania, czasem wywiady w radiu, wywoływał też pytania dotyczące choćby warunków prawidłowego kultu. Te rzeczy ujawniały się także podczas pielgrzymki. I bardzo dobrze, bo była to sposobność, by nanieść do zastałych form pobożności, ...

	Trzy-Krainy
	11 sierpnia 2026 16:34

Dawno temu na Łotwie. Część 3.

Przygotowując się do pielgrzymki w 2017 roku, zebrałem trochę wiadomości o kościołach i miejscowościach, przez które mieliśmy iść. Już samo to spowodowało, że wszystko było bliższe, zgodnie z zasadą, że należy poznać całość, by części stały się zrozumiałe.

Trasa pielgrzymki 2017 roku: Ziļupe - Aglona.

1. dzień pielgrzymki

2. dzień pielgrzymki

3. dzień pielgrzymki

4. dzień pielgrzymki

5. dzień pielgrzymki

6. dzień pielgrzymki

7. i 8. dzień pielgrzymki

9. dzień pielgrzymki

	Trzy-Krainy
	10 sierpnia 2026 14:55

Dawno temu na Łotwie. Część 2.

Niedawno rozmawiałem z osobami, które planują za jakiś czas udać się na Łotwę, by odwiedzić kościoły i inne miejsca święte. Jeśli tutaj będą zaglądały, to znajdą pewne materiały, które mogą się okazać przydatne. A przynajmniej rzucą jakieś światło na sferę pielgrzymkową.

Dzisiaj relacje z pielgrzymki pieszej do Agłony (Trasa pielgrzymki z północy na południe: Viļaka - Kārsava - Aglona) w 2015 roku. Można je odnaleźć pod linkami:

Uz Aglonu!

1 dzień pielgrzymki

2 dzień pielgrzymki

3 dzień pielgrzymki

4 dzień pielgrzymki

5 dzień pielgrzymki

6 i 7 dzień pielgrzymki

	Trzy-Krainy
	9 sierpnia 2026 18:48

Dawno temu na Łotwie.

Dzisiaj w zakonach franciszkańskich obchodzone jest święto św. Dominika. Dlatego przypomnę pewną notkę, w której pokrótce opisany jest kolejny dzień (właśnie 8 sierpnia) mojej pieszej pielgrzymki do Agłony w 2017 roku. Chociaż tekst jest po łotewsku, ale chyba nie będzie problemu z tłumaczeniem na język polski? Przy okazji zapraszam do zapoznawania się pozostałymi tekstami, które mają w zasadzie charakter kroniczki, a nie typowego bloga; czasami pisane są niemalże "na gorąco". Dziękuję za wszelkie uwagi, nawet techniczne, np. odnośnie tego, czy tłumaczenie jest dobre w tej i innych notkach.

Jūs esat zemes sāls

	Trzy-Krainy
	8 sierpnia 2026 10:04

Madonna tronująca w świetle Bożym.

Madonna tronująca w świetle Bożym

Wydaje mi się, że wizerunek Matki Bożej z Guadalupe można nazwać Madonną tronującą, gdyż pod sercem nosi Wcielonego Syna Bożego, Wcieloną Bożą Mądrość. Jest zatem Stolicą Mądrości.

Przechodzimy teraz do tematu tytułowego.

„A czy myślał Ojciec o jeszcze jednym tekście? Powiedzmy związanym z tym cyklem. O tekście który pokazywałby Ducha Chrystusa jako głównego reżysera misji pełnionej przez Maryję Tronującą i św. Andrzeja Bobolę. Wszak na jej kolanach zawsze jest Dzieciątko Jezus, Bóg wcielony w maleńkiego człowieka” (@Magazynier).

            Najlepiej sięgnąć do św. Jana Pawła II, który w sposób przystępny objaśnia kolejne prawdy Boże w ich całości i wzajemnym powiązaniu, a także ukazuje ich życie w Kościele i możliwe odniesienia do życia poszcze ...

	Trzy-Krainy
	5 sierpnia 2026 12:57

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część V.

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część V.

Rozradowany w Duchu Świętym.

Tutaj link do zdjęcia obrazu św. Andrzeja Boboli:

św. Andrzej Bobola

Pierwsza sprawa: Maryja jest Panią i Królową, jak mówi św. Andrzej Bobola. Natomiast Pan Bóg chce, by ten święty był ogłoszony głównym patronem Polski. Zacytuję z pamięci słowa ks. Józefa Niżnika ze Strachociny, z którym rozmawiałem właśnie w poniedziałek, który mówił, że w 2020 roku święty Andrzej Bobola przekazał dwa przesłania. Pierwsze, że on jest patronem i odpowiedzialnym za naród polski. Drugie z 1 maja 2020 roku zawiera wyrzut świętego, a mianowicie, że Polacy niejako zdegradowali Maryję, a powinni Ją czcić jako Panią i Królową. Ona bowiem, dana przez Boga, opiekuje się nami z woli Bożej. Należy zatem Ją czcić z tej racji. Tytuł Maryi – Pani ...

	Trzy-Krainy
	4 sierpnia 2026 08:13

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część IV.

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część IV.

            Powoli, bardzo powoli wracamy na Pomorze. Po drodze jednak adorujemy Matkę Bożą tronującą z Dzieciątkiem Jezus.

Figurka Matki Bożej Bardzkiej – Strażniczki Wiary Świętej » Bardo - Miasto Cudów

„Cudowna Figurka Matki Bożej jest najcenniejszym zabytkiem Barda. Ta najstarsza na Dolnym Śląsku rzeźba romańska, tzw. Madonny Tronującej, znajduje się w centralnej części ołtarza głównego bazyliki, wyeksponowana w szklanej gablocie”.

Wygląd. „Wykonana z lipowego drewna figurka, mierzy niewiele ponad 43 cm i przedstawia Maryję z Dzieciątkiem. Matka Boża, siedząca na tronie, trzyma w wyciągniętej prawej ręce królewskie jabłko. Dzieciątko, na jej kolanach, lewą rączką podtrzymuje księgę, a prawą podnosi w geście błogosławieństwa. Bardzo charakter ...

	Trzy-Krainy
	3 sierpnia 2026 14:52

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część III.

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część 3.

            Brakujący element, jeszcze nie skończony, a będący jakby pomostem między pierwszą częścią notki a następnymi, jest w trakcie tworzenia. Ale powoli idziemy dalej, bo przecież wypada, bym nie tylko swoje plany brał pod uwagę, ale o wiele więcej plany świętego Andrzeja Boboli.

            Po zapoznaniu się z ikonami / freskami Madonny tronującej, pochodzącymi z pierwszego tysiąclecia chrześcijaństwa, czas przejść do drugiego tysiąclecia, nie do obrazów jednak, lecz do rzeźb. Ten niemal zupełnie nieznany mi temat przedstawiony został np. w poniższym artykule, z którego zaczerpnąłem większość treści.

Najpiękniejsze Madonny polskiego średniowiecza | Artykuł | Culture.pl

"Piękna Madonna z Wrocławia"

Piękna madonna z Wrocławia [galeria]

"Pięk ...

	Trzy-Krainy
	2 sierpnia 2026 22:35

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część II.

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część II.

            Posuwamy się powolutku do przodu. A gdy pewna rzecz, która powinna zostać wklejona właśnie na początku drugiej części (stanowi bowiem jakby pomost między częścią I i następnymi), będzie skończona, zostanie wykorzystana w kolejnej. Wtedy też będzie jasne, dlaczego dzisiaj zatrzymamy się przy Madonnach tronujących. Także dlatego, że będzie coś o pewnym dziele z klasztoru w Bawit w Egipcie, skąd pochodzi ikona Chrystusa i św. Manesa – patrz notka blogera @Sasa. Pewnemu ojcu kapucynowi dziękuję za podesłanie mi poniższego linku:

Madonna Tronująca – najstarsze przedstawienia - Parafia Świętej Rodziny na Zaciszu

„Przedstawienie Maryi siedzącej na tronie z Chrystusem na kolanach w sztuce wczesnochrześcijańskiej występuje na całym ówczesnym św ...

	Trzy-Krainy
	1 sierpnia 2026 20:36

Św. Andrzej Bobola a Rywałd

Św. Andrzej Bobola a Rywałd. Część I.

            Kilka dni po swojej konsekracji biskup pomocniczy diecezji pelplińskiej Przemysław Szulc odwiedził wraz z grupą pielgrzymów sanktuarium Matki Bożej Pocieszycielki Strapionych w Rywałdzie. Miałem zaszczyt przywitać czcigodnych gości, przygotować Mszę świętą i następnie oprowadzić ich po sanktuarium. Na koniec otrzymałem kilka pamiątkowych obrazków ze święceń biskupich 27 czerwca w Bazylice Katedralnej w Pelplinie. Na pierwszym z nich przedstawiony jest św. Andrzej Bobola. Zaskoczyło mnie to, gdyż na początku oprowadzania miałem, z jakichś względów, powiedzieć kilka słów o tym świętym. Jednak mi to umknęło, a oto otrzymałem obrazek ze św. Andrzejem. Co więcej, obraz tego świętego stanowi połowę herbu biskupiego ks. bpa Przemysława. Właśni ...

	Trzy-Krainy
	31 lipca 2026 12:55

Historia nieustannych realizacji.

Dzisiejsza notka jest naturalną kontynuacją ostatnich dwóch, by ukazać przestrzeń świata jako pole działania katolików świeckich. Pomocą będzie nauczanie św. Jana Pawła II.

(pogrubienia moje)

Historia nieustannych realizacji

Z adhortacji Christofideles laici:

Zaangażowanie polityczne dotyczy wszystkich i służy wszystkim

42. Miłość okazywana i służąca osobie nigdy nie może być oderwana od sprawiedliwości: tak jedna, jak i druga — każda na swój sposób — wymagają pełnego i rzeczywistego uznania praw osoby, której podporządkowane jest społeczeństwo ze wszystkimi swoimi strukturami i instytucjami.

Aby ożywiać duchem chrześcijańskim doczesną rzeczywistość służąc — jak zostało powiedziane — osobie i społeczeństwu, świeccy nie mogą rezygnować z udziału w „polityce”, czyli w różnego rodzaju ...

	Trzy-Krainy
	1 lipca 2026 20:54

Jasność wiary.

To krótki komentarz do pewnych rzeczy w notce pana Gabriela.

„Skoro to, co dokonuje się poprzez konfesjonał, modlitwę, liturgię, osobisty kontakt z Bogiem, jest tajemnicze i trudne do wyobrażenia…” – dziwne, gdyż prawdy te są dokładnie zdefiniowane i szeroko opisane, np. w Katechizmie. I prawd jako takich człowiek sobie nie wyobrazi nigdy, bo każdą prawdę można zrozumieć tylko rozumem duchowym. Prawda bowiem, jak wiemy, jest duchowa i nieśmiertelna. Wyobraźnia zaś odnosi się do konkretnych rzeczy materialnych, a nie do prawdy, czyli istoty tej rzeczy. Dlatego zachęcam do poniższej lektury o modernistach, którą w języku polskim też pewnie można znaleźć:

Pascendi dominici gregis (die 8 Septembris anno 1907)

„wiara to relacja konkretnego człowiek z Bogiem” – to bardzo ubogie i niepełne, ...

	Trzy-Krainy
	30 czerwca 2026 10:36

Natchnienia a podszepty.

„Pójść za podszeptem”, „podżegać”, „podsłuchiwać”, „użyć podstępu” – takie i tym podobne wyrażenia oznaczają rzeczy, które staramy się omijać, bo wychodzą od złego i prowadzą do złego. Natomiast staramy się iść za natchnieniami Ducha Świętego, gdyż zawsze prowadzą do wszelkiego rodzaju dobra, które nam, czy innym się należy i jest pomocą w porządku stworzenia i zbawienia.

            Poniżej jest jakieś skromne – przez znalezienie i wklejenie – odniesienie do jednego fragmentu dzisiejszej notki pana Gabriela. Zobaczmy, jak wielka jest różnica między natchnieniem a podszeptem.

Z Katechizmu Kościoła Katolickiego:

Kilka słów o Duchu Świętym i Jego natchnieniach:

77 "Aby Ewangelia była zawsze w swej całości i żywotności w Kościele zachowywana, zostawili apostołowie biskupów jako następ ...

	Trzy-Krainy
	29 czerwca 2026 14:09

Między miłością a czystością.

Owoce Ducha Świętego

na podstawie Katechizmu Kościoła Katolickiego

Duch Święty porządkuje zarówno samego ducha ludzkiego, jak i jego odniesienia do rzeczy dobrych i złych, a także do niższej części ludzkiej natury. To porządkowanie przejawia się owocami Ducha Świętego.

Cytaty z Katechizmu Kościoła Katolickiego oznaczone są podkreśleniem, a cytaty z Pisma świętego - kursywą.

Czystość

2345 Czystość jest cnotą moralną. Jest ona również darem Bożym, łaską, owocem działania Ducha (Ga 5,22-23):

Owocem zaś ducha jest: miłość, radość, pokój, cierpliwość, uprzejmość, dobroć, wierność, łagodność, opanowanie. Przeciw takim [cnotom] nie ma Prawa. Duch Święty uzdalnia odnowionego wodą chrztu do naśladowania czystości Chrystusa (por. J 3,3): W odpowiedzi rzekł do niego Jezus: «Zaprawdę, zaprawdę, po ...

	Trzy-Krainy
	24 maja 2026 14:54

Co będzie z Kościołem?

Dzisiaj w zakonach franciszkańskich było święto Poświęcenia Bazyliki św. Franciszka w Asyżu. To była też dobra sposobność do krótkiego zastanowienia się nad Kościołem, nad teraźniejszością i przyszłością wiernych, którzy przecież stanowią żywe kamienie Kościoła. Pomocą niech będzie tylko jeden numer z Katechizmu Kościoła Katolickiego. Cytaty z KKK są podkreślone, a kursywą zaznaczone są fragmenty z Pisma świętego, do których Katechizm w tym numerze odsyła.

Poświęcenie bazyliki św. Franciszka

23 V 2026

677 Kościół wejdzie do Królestwa jedynie przez tę ostateczną Paschę, w której podąży za swoim Panem w Jego Śmierci i Jego Zmartwychwstaniu. Czytamy w Księdze Apokalipsy św. Jana Apostoła (19,1-9):

Potem usłyszałem jak gdyby głos donośny wielkiego tłumu w niebie - mówiących: «Alleluja! Z ...

	Trzy-Krainy
	23 maja 2026 20:55

Wspólny język Indian.

Wspólny język Indian

            Codziennie można dowiedzieć się czegoś nowego i zaskakującego, co jakby rzuca światło na czasy i przestrzenie, których się nie znało do tej pory. Szczególnie, gdy poznaje się jakąś osobę, bądź już świętą kanonizowaną, bądź chcącą iść drogą świętości. Na przykład dzisiaj, gdy żelaznymi grabiami rozgrabiałem stare zimowe kretowiska na trawniku przed kościołem, podszedł do mnie pewien człowiek z Wielkopolski, który właśnie zatrzymał się na parkingu. A gdy podczas rozmowy stwierdził: „nie ma przypadków…”, to jak mogłem nie zapytać się, czy zna Szkołę Nawigatorów?

            Jednak teraz przejdę do Catena Aurea św. Tomasza z Akwinu, a konkretnie do początku jego komentarza do dzisiejszego fragmentu Ewangelii. Przyda mi się to do oświetlenia życia pewnej świ ...

	Trzy-Krainy
	17 kwietnia 2026 21:14